Yếu tố	Thực trạng tại Việt Nam
R&D/GDP	0.3–0.5% (thấp hơn Singapore, Hàn Quốc, Mỹ)
Chất lượng nhân lực IT	Tốt (nhiều kỹ sư trẻ, chịu học), nhưng thiếu chuyên gia deeptech
Hệ thống đại học	Chưa gắn nghiên cứu với thương mại hóa
Startup deeptech	Đang nổi lên nhưng rất ít, thiếu bệ đỡ từ chính sách & vốn
Quỹ đầu tư	Thiên về SAAS, fintech, edtech – ngại rủi ro deeptech
Chính sách	Có tiềm năng (Nghị quyết 98, sandbox drone) nhưng chưa lan rộng

Nghịch lý Việt Nam: Có kỹ sư – thiếu hệ sinh thái

Việt Nam không thiếu người giỏi, không thiếu startup khát vọng.
Nhưng rất nhiều người đang đơn độc vì các mắt xích hệ sinh thái chưa kết nối được với nhau.

“Trường đại học mạnh nhưng không có thị trường. Startup có ý tưởng nhưng thiếu lab. Doanh nghiệp có dữ liệu nhưng không tin tưởng bên ngoài.” — TS. Đặng Xuân Ba, Trung tâm Robot Thông minh

Việt Nam có thể đi lên từ chính bài toán của mình

Cơ hội nằm ở chỗ: Việt Nam hiểu vấn đề của mình rõ hơn bất kỳ ai

Thay vì cố gắng cạnh tranh về công nghệ cao nhất, Việt Nam có thể trở thành trung tâm deeptech của khu vực nếu biết bắt đầu từ chính nhu cầu thực tế trong nước – nơi chưa ai làm, hoặc nơi công nghệ thế giới chưa tối ưu.

“Đừng giải bài toán thế giới trước khi giải được bài toán ở ruộng lúa nhà mình.” — Trích phát biểu tại Deep Tech Connect 2025

Việt Nam có rất nhiều “bài toán thật”

• Gieo sạ, phun thuốc, rải phân trong ruộng trũng – nơi drone hoặc máy kéo không thể hoạt động

• Giám sát chất lượng nước nuôi tôm – nơi dữ liệu phân tán, cảm biến chưa đủ thông minh

• Điều khiển thiết bị nông nghiệp qua sóng yếu, vùng xa – nơi cần chip năng lượng thấp và thuật toán nhẹ

• Xử lý rác, ô nhiễm môi trường vùng nông thôn bằng robot tự động hóa đơn giản nhưng hiệu quả

Đây là những niche problem (vấn đề hẹp) mà nếu giải tốt, sẽ trở thành lợi thế cạnh tranh toàn cầu, vì:

• Rất nhiều nước Đông Nam Á có địa hình, xã hội tương tự Việt Nam

• Chi phí sản xuất tại Việt Nam thấp hơn, dễ mở rộng

Chính sách mới đang mở đường

Nghị quyết 98 của TP.HCM là một ví dụ tiên phong:

• Cho phép sandbox công nghệ tại Khu CNC và Khu Công nghệ Thông tin tập trung

• Miễn thuế TNCN cho chuyên gia công nghệ

• Hỗ trợ không hoàn lại cho startup (lên tới 400 triệu theo giai đoạn)

Nếu các địa phương khác làm theo mô hình này, Việt Nam sẽ trở thành “phòng lab mở” cho công nghệ sâu trong khu vực.

“Singapore thiếu đất để thử nghiệm robot nông nghiệp – Việt Nam có cả đồng bằng chờ thử.” — Nhận xét từ cố vấn quốc tế tại Deep Tech Connect

Lợi thế nhân lực: Trẻ – khỏe – học nhanh

• Việt Nam có hơn 50.000 sinh viên công nghệ ra trường mỗi năm, số lượng đáng kể so với khu vực.

• Kỹ sư Việt:

  • Giỏi tự học, chịu khó đào sâu

  • Tư duy giải quyết vấn đề thực tế

  • Mức chi phí thấp → dễ scale dự án

Nếu được mentor đúng – kết nối đúng – chính sách hỗ trợ, nhân lực công nghệ Việt có thể trở thành xương sống cho hàng trăm startup deeptech.

Tư duy “local before global” – Bắt đầu từ thị trường nội địa

Thay vì copy mô hình Mỹ – nơi yêu cầu gọi vốn lớn – Việt Nam có thể chọn mô hình như:

• Israel: công nghệ phục vụ an ninh nội địa → thương mại hóa sau

• Ấn Độ: giải bài toán dân số, chi phí thấp → thành dịch vụ công nghệ toàn cầu

“Thị trường Việt Nam đủ lớn để thử nghiệm deeptech. Nếu thành công trong nước – thì ASEAN sẽ là bước tiếp theo.” — Ông Trần Phúc Hồng, nhà đầu tư & diễn giả

LỢI ÍCH – Nếu Việt Nam dẫn đầu Deeptech ASEAN, ai sẽ được gì?

Không chỉ là vị thế – mà là chuỗi giá trị quốc gia

Trở thành trung tâm deeptech không đơn thuần là một danh hiệu. Đó là một chiến lược kiến tạo năng lực quốc gia, với những lợi ích vượt xa lĩnh vực công nghệ.

Dưới đây là các tác động tích cực nếu Việt Nam đầu tư đúng vào deeptech và xây dựng thành công hệ sinh thái lõi:

Định hình vai trò trong chuỗi cung ứng toàn cầu

• Trong kỷ nguyên đứt gãy chuỗi cung ứng, các quốc gia không chỉ cạnh tranh về sản xuất, mà cạnh tranh về tư duy – công nghệ – và bản quyền.

• Việt Nam từ vai trò “gia công phần thô” có thể dần dịch chuyển sang:

  • Thiết kế chip chuyên dụng (ASIC)

  • Cảm biến môi trường, nông nghiệp, logistics

  • AI tích hợp vào thiết bị IoT

  • Phần mềm điều khiển robot và mô hình dữ liệu

“Không quốc gia nào làm từ đầu đến cuối, nhưng ai sở hữu IP thì người đó có quyền định giá.”— Ông Đỗ Đình Đức, VP Techny GC

Tăng tốc nội địa hóa công nghệ

• Nếu Việt Nam không tự chủ được công nghệ lõi:

  • Drone – sẽ phải nhập từ Trung Quốc

  • AI – phụ thuộc vào nền tảng API nước ngoài

  • Robot – giá cao và không phù hợp đồng ruộng Việt

• Khi có startup deeptech trong nước:

  • Có thể tinh chỉnh công nghệ cho phù hợp địa phương

  • Chủ động về giá, dịch vụ, bảo mật, dữ liệu

  • Giảm phụ thuộc – tăng khả năng linh hoạt khi bị cấm vận

“Chỉ cần 5 công ty chip và cảm biến làm chủ công nghệ lõi, Việt Nam đã có thể kiểm soát 70% ứng dụng công nghệ dân dụng chiến lược.” — Trích báo cáo tại Deep Tech Connect 2025

Tạo hàng trăm nghìn việc làm chất lượng cao

• Deeptech không cần nhiều công ty, nhưng mỗi công ty sẽ cần:

  • Kỹ sư thiết kế (hardware/software)

  • Nhà nghiên cứu (AI, robotics, vi điều khiển…)

  • Nhân viên vận hành thiết bị thử nghiệm

  • Quản lý IP, pháp lý, công bố quốc tế

• Nếu đạt mục tiêu:

  • 100.000 kỹ sư chip và AI vào năm 2040

  • 25 tỷ USD ngành bán dẫn vào năm 2030
    (theo Nghị quyết 1018 – Chiến lược chip Việt)

Hình thành những “quốc bảo công nghệ”

• Từ các startup như:

  • Shoes AGTECH – robot nổi phục vụ ruộng nước

  • Riksoft – phần mềm AI + dữ liệu

  • Trung tâm Robot Thông minh – GPS chính xác 1cm, điều khiển drone, thiết bị dân dụng

Từ đó có thể hình thành những “nền tảng công nghệ quốc gia” – giống như cách Israel có Mobileye, hoặc Singapore có A*STAR.

“Không cần 1.000 công ty – chỉ cần 5 startup đi xa, tạo chuẩn công nghệ, truyền cảm hứng cho thế hệ sau.” — Nguyễn Minh Hiếu, SIHUB

Không còn là “nếu”, mà là “làm thế nào”

Deeptech không phải cuộc đua ngắn – nhưng ai bắt đầu trước sẽ chiếm lợi thế

Trong một thế giới mà chuỗi cung ứng đang tái định hình, người dẫn đầu không nhất thiết là người mạnh nhất – mà là người biết đi sớm, đi thông minh, và biết kết nối các nguồn lực lại thành hệ sinh thái.

Việt Nam có đủ điều kiện để làm điều đó:

• Người trẻ, giỏi công nghệ, học nhanh

• Nhu cầu thị trường nội địa thật sự cấp thiết

• Chi phí thấp – dễ thử nghiệm

• Chính sách bắt đầu mở – có thể đột phá nếu làm đúng

Nhưng để biến điều này thành hiện thực, chúng ta phải bắt đầu từ hôm nay – và không ai đi một mình.

Ai cần làm gì để Việt Nam vươn lên thành trung tâm deeptech khu vực?

“Không ai làm thay ta. Muốn có deeptech Việt – chính người Việt phải bắt đầu.” — Trích tổng kết Deep Tech Connect 2025

Hành động bắt đầu từ chính bạn

Bạn là một founder, nhà khoa học, sinh viên công nghệ hay nhà đầu tư?

Hãy bắt đầu bằng một việc nhỏ:

• Đặt câu hỏi: “Tôi giải quyết bài toán gì?”

• Tìm đến nơi có thể hỗ trợ: SIHUB, Trung tâm CN cao, đại học, các tổ chức mentor

• Kết nối cộng đồng: DeepTech Vietnam, Techfest, hoib.vn

Và nếu bạn đã sẵn sàng, đừng đợi sự hoàn hảo.
Bắt đầu – học – sai – và quay lại hệ sinh thái.

Giới thiệu về Công Ty TNHH SHOES AGTECH

Shoes AGTECH là công ty công nghệ cao trong lĩnh vực nông nghiệp, tiên phong phát triển robot nổi tự hành Airboots S30 – giải pháp cơ giới hóa canh tác ruộng nước và mô hình tôm – lúa.
Được sáng lập bởi PGS.TS. Vũ Ngọc Ánh, Shoes AGTECH theo đuổi triết lý “Công nghệ từ phòng lab ra ruộng lúa”, hướng tới một nền nông nghiệp hiện đại, hiệu quả và bền vững.
Với mô hình dịch vụ Robot-as-a-Service, chúng tôi không bán máy, mà cung cấp trọn gói dịch vụ vận hành, bảo trì và đồng hành cùng hợp tác xã – nông dân trên từng mùa vụ.

Thông tin liên hệ – Shoes AGTECH

• Tên công ty: CÔNG TY CỔ PHẦN SHOES AGTECH

• Mã số doanh nghiệp: 0317951573

• Địa chỉ: Tòa nhà A9 – 1333/34 Lê Thị Chợ, P. Phú Thuận, Q.7, TP.HCM, Việt Nam

• Địa chỉ tại Singapore: 18 Sin Ming Lane, #07-13, Midview City, Singapore (573960)

• Email: shoes.jsc@gmail.com

• Website: https://shoesagtech.com hoặc airboots.net

• Số điện thoại/Zalo: 0946488846

• Fanpage: facebook.com/shoesagtech

• YouTube: Airboots Official Channel

Xem thêm các bài viết khác:

SHOES AGTECH giành giải thưởng tại STIC – Bệ phóng cho công nghệ robot nông nghiệp Made in Vietnam

Gieo sạ bằng drone: Công nghệ hiện đại có thật sự phù hợp với ruộng lúa Việt?

Drone gây cháy lớn ở Mount Compass: Công nghệ hiện đại hay hiểm họa trên không?

Drone phun thuốc: Hiệu quả thực hay quảng cáo thổi phồng?